ادراک

ادراک

SitePic

جدا از موضاعات بسیار فنی، مهمترین بخش تفکر، ادراک است. ادراک، نحوه ی نگرش ما به جهان است: برای چه چیزهایی اهمیت قایل هستیم؟

دنیا را چگونه می سازیم؟

پرفسور دیوید پرکینز، از دانشگاه هاروارد، نشان داده است که تقریباً همه ی خطاهای تفکر، خطاهای ادراکی هستند. در زندگی واقعی، خطاهای منطقی، نسبتاً کمیاب است. با این حال بر این اعتقاد، پا می فشاریم که به طور کلی، تفکر مسئله ی اجتناب از خطا های منطقی است.

در نخستین روزهای به کارگیری رایانه، اصطلاح ساده ای به نام گیگو(GIGO) به وجود آمد. این اصطلاح مخفف عبارت: آشغال بده، آشغال بستان، است. یعنی، اگر به رایانه ای که بی هیچ عیب و نقصی کار می کند، اطلاعات مهمل بدهید، پاسخ های مهملی نیز دریافت خواهید کرد.

در مورد منطق نیز دقیقاً همین طور است. اگر ادراک شما محدود باشد، در آن صورت منطق سالم شما پاسخس نادرست خواهد داد. منطق بد، به تفکر بد منجر خواهد شد. همه با این نظر موافق اند. ولی خلاف آنها صدق نمی کند. منطق درست به تفکر خوب منجر نمی شود. اگر ادراک ضعیف باشد، درآن صورت منطق درست، پاسخ غلطی به شما خواهد داد. حتی خطر دیگری نیز وجود دارد و آن این است که منطق درست، خود پسندی کاذبی را به وجود می آورد که موجب پذیرش پاسخ غلط خواهد شد.

این کتاب، بر خلاف اکثر کتاب هایی که در خصوص تفکر نوشته شده اند، درباره ی منطق نیست، بلکه درباره ادراک است.

اکنون، بسیار محتمل به نظر می رسد که ادراک مثل یک« دستگاه اطلاعات خود سازمان» کار کند( کتاب سازوکار ذهن و کتاب حق با من است، تو اشتباه می کنی را ببینید). چنین دستگاه هایی، سلسله مراتبی را به وجود می آورند که در آنها اطلاعات به ایجاد طرح هایی منجر می شود. لذا، به راه هایی برای گسترش ادراک و تغییر ادراک(خلاقیت) خود، نیاز داریم.

اینها، آن گونه مطالبی است که در این کتاب آمده است.

روش ابزاری

نجاران، ابزارهای دارند و روش به کار گیری آنها را نیز می دانند. چکش، اره، رنده مته هر یک کاربرد خاص خود را دارد. هر ابزاری ، کارکرد مشخصی دارد و هر نجار ماهری می داند کدام ابزار را در کجا به کار برد تا نتیجه ی دلخواه را بگیرد.

درست به شیوه ای مشابه، برخی ابزارهای اصلی تفکر در این کتاب ارائه می شود. این ابزارها را بشناسید و نحوه ی به کارگیری آنها را در هر مورد ی به کار برید.

ابزارها واقعاً « ابزارهای جالب توجهی » هستند. حال می توانیم به خواست خود توجه کنیم. بدون ابزارها ی جالب توجه، توجه ما به طرح هایی معطوف می شود که تجربه آنها را به وجود آورده است و ما گرفتار دردسر می شویم.

اینک، بیست سال است که این روش به کار گرفته می شود و خیلی خوب موثر بوده است. آموختن، تمرین کردن و به کارگیری آن آسان است.

روش ابزاره ی، بسیار آسان تر و موثر تر از سایر روش ها ی آموزش تفکر است.

آموزش افراد برای اجتناب از خطا، بسیار محدود است. هنگامی میتوانید از اشتباهات رانندگی مصون بمانید که اتو مبیلتان را در پارکینگ بگذارید.

بحث و مناظره بر سر یک موضوع، ممکن است موجب تمرین فکر باشد ولی هیچ مهارت قابل انتقالی ایجاد نمی کند.

پیروی از تفکر یک معلم برجسته می تواند موثر باشد اما مستلزم داشتن ارتباط طولانی مدت و دسترسی عمومی به معلمان برجسته است. یاد گرفتن کار با هر ابزاری آسان است. یک بار که یاد گرفتید، به راحتی می توانید آن را به کار برید.

ذهن ما مملو از مفاهیم « توصیفی» مانند میز، مغازه، کتاب، آموزش و پرورش و غیره است. آنچه ابزارهای تفکر انجام می دهند مجهز کردن ذهن ما با برخی مفاهیم « اجرایی» است به طوری که در موقعیت های مختلف تفکر، مهارتی است که می تواند بهتر شود، اگر بخواهیم که این مهارت را بهتر کنیم.

روش ابزاری، روش نیرومند و موثری برای بالا بردن این مهارت است. برخی از مهمترین ابزارهای اساسی در این کتاب مطرح شده اند. این ابزارها از برنامه ی آموزش تفکر سریع اقتباس شده و برای استفاده در مدارس محلی و در بر گیرنده ی گستره ای وسیع از سنین و توانایی های افراد است.

برگرفته از کتاب درس‌های درست اندیشیدن، نوشته ادوارد دوبونو

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *